Η φωνὴ του Θεού είναι κλήση...

Η φωνή του Θεού είναι κλήση, είναι γνώση, είναι σχέση. Καλείσαι νὰ κλείσεις τα αυτιά στις σειρήνες του κτιστού και με κλειστά μάτια να περπατάς ὡς νὰ τὰ είχες ανοιχτά πρὸς τὸ μέρος της Φωνής. Καλείσαι όχι τόσο να γνωρίσεις λογικά, όσο νὰ γίνεις ὡς τὸ μωρό διαθέσιμος, νὰ παραιτηθείς, όπως τὸ μωρό, στὴ δωρεὰ της ζωής που σου ετοιμάζει ὡς άλλη μητέρα η Ἐκκλησία.

Ἀπὸ μιὰ αλλοτριωμένη ατομική «πρωτοβουλία» νὰ πας σὲ μιὰ προσωπική «αβουλία». Ἀπὸ μιὰ ατομική γνώση νὰ πας σὲ μιὰ προσωπική αγνωσία, γιὰ χάρη μιας προσωπικής σχέσης, η οποία προσωπική σχέση μπορεί νὰ επιβεβαιώνει τὴν προαίρεση, αλλὰ όχι νὰ τὴν υποκαθιστά. Ἡ μάλλον, η παραμονὴ σὲ μιὰ σχέση αποτελεί τὸν προορισμὸ της θέλησης και της ίδιας της προαίρεσης. Ἡ σχέση προϋποθέτει τὴν προαίρεση και η προαίρεση εκπληρώνεται ὡς σχέση.

Τὴ σχέση του νηπίου μὲ τὴ μητέρα, ὡς τύπο, ὡς σημαίνον, τὴν χρησιμοποιώ εδώ γιὰ νὰ περιγράψω κάπως τὴν πίστη. Πρόκειται γιὰ πρωταρχική, ζωτική σχέση, απὸ τὴν οποία εξαρτάται η ζωὴ ή ο θάνατός του. Εκείνος ποὺ πιστεύει μοιάζει νὰ είναι στὴν ίδια θέση ενὸς νηπίου, ποὺ καλείται νὰ θηλάσει χωρὶς νὰ «γνωρίζει» διανοητικὰ τὸ γιατί. Σὰν νὰ είναι μιὰ εμπιστοσύνη σὲ κάτι ποὺ όχι μόνο καλὰ καλά, αλλὰ καθόλου δὲν γνωρίζεις και δὲν νοείς. Ισως αυτὸ νὰ μακάρισε ο Χριστὸς στὰ παιδιά.

Καὶ δὲν είναι τυχαίο ποὺ μας καλεί νὰ γίνουμε σὰν τὰ παιδιά, νὰ τοὺς μοιάσουμε εὰν θέλουμε νὰ κερδίσουμε τὴ Βασιλεία των Ουρανών. Ἡ πίστη δὲν είναι θέμα νόησης, όσο εμπιστοσύνης και διαθεσιμότητας. Ἡ πίστη είναι ένα γεγονὸς παράδοσης και αφοσιώσεως σ' ένα άλλο πρόσωπο, χωρὶς νὰ γνωρίζεις τὸ γιατί. Παραδίδεσαι έτσι... έτσι ακατανόητα... ενάντια στις δυνάμεις της λογικής και του αισθήματος ποὺ σου προτείνουν τὸ αντίθετο.

Η πίστη περιέχει μιὰ θύραθεν αγνωσία. Ξεκινά μὲ τὴν ολοκληρωτική παραίτηση απὸ κάθε είδους διανοητική γνώση... Η πίστη φαίνεται σὰν μιὰ υπακοὴ μέσα στὴν ελευθερία, γιὰ ο,τι ήθελε προκύψει, όντας σὲ διαρκὴ αναφορά πρὸς τὸν Θεό. Ἀπὸ βεβαιότητα ότι τὸ τέλος είναι του Θεού – όχι απὸ δειλία και φόβο. Μιλάμε γιὰ μιὰ αφοσίωση πέρα απὸ κάθε εξήγηση και γιὰ μιὰ αμφισβήτηση κάθε ἐντύπωσης ή απόδειξης ότι μπορείς νὰ βεβαιώνεσαι απὸ κάτι ποὺ γνωρίζεις ή που αποδεικνύεται. Μιὰ τέτοια πίστη θὰ ήταν απραγματοποίητη χωρὶς τὴν προσωπική κλήση του Χριστού.

Η σχέση «εκπληρώνεται» ὡς πίστη και η πίστη ὡς σχέση. Η επιθυμία ὡς σχέση και η σχέση ὡς επιθυμία. Ἡ ελευθερία ὡς αγάπη και η αγάπη ὡς ελευθερία. Ἡ ανθρώπινη ελευθερία δὲν καταφάσκεται ὡς μιὰ ατομική ικανότητα νὰ επιλέγεις μεταξὺ πολλών επιλογών, αλλὰ πάντοτε ὡς αυτοπαράδοση στὸ θέλημα του Άλλου, ὡς μιὰ ανεπιφύλακτη αυτοπαράδοση, όμοια μὲ τὴν εμπιστοσύνη του παιδιού πρὸς τὸν γονέα. Γιὰ τὴν Εκκλησία ο άνθρωπος έχει τὴ δυνατότητα νὰ πει όχι στὸν Ἄλλον, στὴν αγάπη, δηλαδὴ στὴ σχέση, αλλὰ μόνο εὰν πει «Ναὶ» είναι εν τέλει ελεύθερος κατὰ Θεόν.

------

Αλέξανδρος Κατσιάρας- Μάρω Βαμβουνάκη- "Όταν ο Θεός πεθαίνει"▪︎ Εκδόσεις Αρμός

Άρης Σερβετάλης: «Η πίστη μου στο Θεό μού άλλαξε την ζωή…»

– Μετάνιωσες που μίλησες για την πίστη σου στην Ορθοδοξία;

Να το έχω μετανιώσει για ποιον λόγο; Για να μην χαρακτηριστώ παλιομοδίτης; Γραφικός… Ξέρεις τώρα τι λέγεται. Εγώ όταν το λέω πάντως, αυτό εισπράττω. Δεν με πειράζει καθόλου, δε με ενδιαφέρει. Αυτό που αντιπροσωπεύει η Ορθοδοξία όχι μόνο οπισθοδρομικό δεν είναι… Είναι πολύ μπροστά. Έτσι, όταν το λέει αυτό κάποιος, μου δηλώνει αυτόματα ότι δεν έχει ασχοληθεί καθόλου. Επομένως, δε με πειράζει. Το «γραφικός» δε μπορεί να το πει κάποιος που γνωρίζει την σημασία της. Αν θέλει κάποιος να μιλήσει, μπορούμε να κάνουμε μία πολύ ωραία κουβέντα πάνω σε όλα αυτά.

– Αισθάνεσαι άσχημα με τις ρητορικές μίσους που κατά καιρούς έρχονται στο φως της δημοσιότητας από επικεφαλής της Εκκλησίας;

Δεν είμαι σε θέση να κρίνω αυτούς τους ανθρώπους. Αυτό που λέω στον εαυτό μου είναι ότι οι άνθρωποι που στελεχώνουν την εκκλησία είναι και αυτοί άνθρωποι με αδυναμίες και πλεονεκτήματα. Δεν είναι το τέλειο. Το τέλειο είναι αυτό που αντιπροσωπεύουν. Είναι αγωγοί. Αυτό που λένε ότι πρέπει να ψάξεις για να βρεις τον πνευματικό σου, έχει πολύ μεγάλο νόημα. Γιατί θα βρεις τον άνθρωπο που επειδή είναι αγωγός θα σου δημιουργήσει και θα καλλιεργήσει την σχέση με τον Θεό. Άρα, δένεσαι μαζί του και αυτός σε οδηγεί σε μία σχέση που είναι πέραν του κόσμου τούτου, σε μία σχέση αιώνια.

– Σε βοήθησε η πίστη σου;

Όχι απλά με βοήθησε, μου άλλαξε τη ζωή. Βλέπω τα πράγματα με τελείως διαφορετικό μάτι. Το «βοήθησε» δεν είναι η σωστή λέξη, αλλά το «μετατόπισε».

– Γιατί μία μεγάλη μερίδα του κόσμου έχει σταματήσει να πιστεύει;

Δεν έχει σταματήσει, νομίζω ότι δεν έχει γίνει από επιλογή αυτό το πράγμα, αλλά έχει γίνει επειδή έχουν αφεθεί. Όταν αφήνεσαι, δεν έχεις «εποπτεία», δένεσαι με την ύλη… Εκεί έχει χαθεί αυτή η σχέση. Ακόμη και να αποκτήσεις τα περισσότερα αγαθά, να τα έχεις όλα, νομίζω ότι το κενό πάλι θα υπάρχει. Και τον Θεό δε μπορείς να τον αντικαταστήσεις, είμαστε κατασκευασμένοι για να έχουμε μία τέτοια σχέση μαζί του. Άρα όταν κάποιος δεν έχει Θεό, έχει τα χρήματα, την καριέρα, την επιστήμη του, αλλά και πάλι αυτό είναι το μέσο, όχι ο σκοπός. Εμείς το κάνουμε σκοπό, το κάνουμε θεότητα, είδωλο…

Ο Άρης Σερβετάλης είναι ηθοποιός.

«Έρωτα του Απολύτου...»

 

“Υπάρχει μια όμορφη ιστορία, που λέει ότι ένας άγιος της εκκλησίας, δίδαξε σε ένα απλοϊκό μοναχό την μονολόγιστη ευχή, «Κύριε Ιησού Χριστέ Ελέησον με...». Καθώς έφευγε ο άγιος, ακούει τον μοναχό να λέει, «Κύριε Ιησού Χριστέ μη με ελεήσεις...». Είχε κάνει λάθος τα λόγια της προσευχής. Γυρίζει ο άγιος, έτοιμος να τον παρατηρήσει και βλέπει αυτό τον μοναχό να ρίχνει την κάπα του στον ποταμό, να ανεβαίνει πάνω, κι η κάπα ως άλλη βάρκα, να το μεταφέρει στην αντίπερα όχθη. Τότε θαυμάζοντας την αγία απλότητα του, του είπε, «πήγαινε πίσω και λέγε ότι νιώθεις».

Αυτή η ωραία με χαριτωμένα «μυθικά» στοιχεία ιστορία, μας φανερώνει μια μεγάλη πνευματική αλήθεια. Ότι στην εν Χριστώ ζωή, δεν έχει τόσο σημασία τι λες αλλά πως το λες. Δηλαδή εάν μετέχεις ως ύπαρξη σε αυτό που κάνεις και ζητάς. Η σχέση στέκει πάντα πιο δυνατή από τις λέξεις. Δεν υπάρχουν ιερά λόγια, αλλά ιερές και καθαρές καρδιές, πρόσωπα μοναδικά και ανεπανάληπτα με τα οποία ο Θεός συνάπτει μοναδικές σχέσεις. Δεν έχει σημασία τι ξέρεις ή γνωρίζεις, αλλά πως ζεις και πόσο αγαπάς.

Πολλές φορές το να ξέρεις νοησιαρχικά και μόνο, είναι εμπόδιο στην πορεία συνάντησης με τον Χριστό. Γι' αυτό βλέπουμε, όταν αναζητάμε να μάθουμε ένα όργανο ή μια τέχνη, ο δάσκαλος, μας ζητάει να ξεχάσουμε ότι ξέραμε. Να αδειάσουμε το νου μας. Το ίδιο συμβαίνει και στην πνευματική τέχνη. Θα πρέπει να διαγράψουμε όλες αυτές τις στρεβλές πληροφορίες που έχουμε λάβει περί του Θεού, και στην ουσία γίνονται εμπόδιο στην συνάντηση μας με τον ζωντανό Θεό.

Ο Θεός δεν είναι στις λέξεις, αλλά στο όλον της ζωής μας. Ο ασκητής δεν ξέρεις τι σωστές προσευχές, αλλά λίγη σημασία έχει. Βιώνει ένα άλλο τρόπο γνώσεως, που στηρίζεται στην αγάπη και οχι στις λογικές απαιτήσεις και αποδείξεις. Η γλώσσα της πίστεως δεν έχει πάντα σύμφωνα ή φωνήεντα, αλλά πάθος, πείνα και δίψα, έρωτα του Απολύτου. Εκεί δεν γνωρίζεις επειδή ξέρεις, αλλά γιατί νιώθεις και αισθάνεσαι. Ας θυμηθούμε το γνωμικό του Γεροντικού, «έχεις καρδιά; Τότε μπορείς να σωθείς…». Δηλαδή θέληση και προαίρεση να συναντήσεις Αυτόν που είναι πέρα από τα αλφάβητα των θνητών”.

π. λίβυος