Οι άγιοι και οι ποιητές

Οι άγιοι και οι ποιητές, λοιπόν, είναι εκείνοι που μπορούν να ζουν πέρα ως πέρα τη ζωή. Ο Θεός και η Ποίηση είναι οι γεννήτορες της ζωής. Ο Θεός ο απόλυτος δημιουργός της και η Ποίηση η υφάντρα του βαθέος περιεχομένου της. [...] Οι άγιοι και οι ποιητές είναι οι μόνοι που μπορούν να εκτιμήσουν τη ζωή στην αξία και το περιεχόμενό της. Οι άγιοι «επαναδημιουργούν» τη ζωή ως ιερομύστες μιας ακατάπαυστης θείας ευχαριστίας και οι ποιητές την τιμούν ως ιεροφάντες ενός λόγου αποκαλυπτικού του μυστηρίου της.

Ο άγιος μετέχει στο αιώνιο, στο απέραντο και στον Ένα, ενώ ταυτόχρονα ζει στο ενθάδε, στο πεπερασμένο και ανάμεσα στους πολλούς. Στη σκέψη του χρόνος και τόπος είναι η παρασημαντική μιας μουσικής που θα συνεχίζει να παίζει αιώνια. Ο άγιος διακρίνει το μέλλον μέσα στο παρόν. Λειτουργεί μέσα στον κόσμο και στον χρόνο· δεν τον καταχράται, δεν τον ιδιοποιεί. Ο ποιητής, από την άλλη, δεν χρησιμοποιεί τη γλώσσα του κόσμου σαν ένα άθροισμα λέξεων στη σωστή σειρά με ομοιοκατάληκτη ευηχία. Στα χέρια του η γλώσσα μεταμορφώνεται σε μια ηθική δύναμη που αποκαθαίρει τον κόσμο και τη ζωή από τη μηδαμινότητα και το φευγαλέο. Λέξεις σε ποιητική αναδοχή που αν καταφέρεις και τις σπάσεις «η χούφτα σου θα γεμίσει από σπόρια συγκινήσεων, ευαισθησιών, ανατάσεων, δακρύων» (Ελύτης). Και οι δύο αφαιρούν από τα πράγματα το πέπλο της συνήθειας και της ανιαρής επανάληψης (κόλαση), αποκαλύπτοντας την κρυμμένη τους αλήθεια και ομορφιά, ως απώτατη ουσία του κόσμου (παράδεισος).

Η Ποίηση, η «χώρα του Αχωρήτου», που μέσα στο παρθενικό και άψαυστο σώμα των λέξεών της χωρά το μυστήριο που δεν περιχωρείται σε λογικούς συνειρμούς, στη γραμματική των νόμων και στο συντακτικό των τύπων. Η ροή αναστρέφεται και η κίνηση δεν είναι σχεδόν ποτέ ευθεία. Ο ποιητής προστατεύει και υπηρετεί την παρθενιά των λέξεων· γεννημένος και φτιαγμένος όχι από μια υπερχείλιση συναισθημάτων αλλά από τη στέρηση της προφητείας.

Ο άγιος γίνεται ο αναγνώστης της ποίησης. Το παρθένο μάτι που κάνει ένα γύρω τον κόσμο μας και επιστρέφοντας φέρνει πίσω σ’ εμάς όσα κυοφορεί το μέλλον κρυμμένα πίσω από το παρόν. Ο άγιος δείχνει μιλώντας τη γλώσσα μας και η ορατότητά μας μεγαλώνει, εντείνεται σε μια ζωή πραγματική –ανέγγιχτη από την πραγματικότητα– άνευ ορίων και όρων.

π. Βασίλειος Χριστοδούλου,

«Χρυσέ ζωής αέρα φύσα ως εμάς».

Εκδ. Γρηγόρη 2026